Windykacja terenowa to istotny element procesu odzyskiwania należności. W przypadku zaległych zobowiązań wierzyciel, chcąc przyspieszyć spłatę długu, może zdecydować się na skierowanie sprawy do windykatora terenowego. Pojawia się jednak pytanie, kto ponosi koszty takiej wizyty – czy jest to dłużnik, czy może wierzyciel. Praktyka rynkowa i obowiązujące przepisy określają zasady pokrywania kosztów windykacji terenowej. Warto zrozumieć, jakie są reguły dotyczące finansowania działań windykatora i kiedy dłużnik faktycznie może zostać obciążony dodatkowymi opłatami.
Sprawdź ➡ windykacja terenowa
Koszty windykatora terenowego – zlecenie i rozliczenie
Windykator terenowy to osoba lub firma działająca na zlecenie wierzyciela w celu skłonienia dłużnika do dobrowolnej spłaty zadłużenia. Usługa ta najczęściej wiąże się z bezpośrednim kontaktem, czyli osobistą wizytą w miejscu zamieszkania lub prowadzenia działalności przez dłużnika. Wynagrodzenie windykatora oraz koszty organizacyjne pokrywa w pierwszej kolejności strona zlecająca – czyli wierzyciel.
Kluczowe jest to, że dłużnik nie jest automatycznie obciążany opłatą za samą obecność windykatora u siebie. Sam fakt wizyty nie rodzi po stronie zobowiązanego obowiązku zapłaty kosztów, o ile nie wynika to jasno z umowy lub dodatkowych przepisów.
Odszkodowanie i rekompensaty a koszty windykacji terenowej
Polskie przepisy przewidują możliwość domagania się od dłużnika zwrotu uzasadnionych kosztów związanych z dochodzeniem należności. Artykuł 98 Kodeksu postępowania cywilnego wskazuje, że strona przegrywająca sprawę sądową może być obciążona kosztami postępowania, w tym kosztami windykacji, jeśli sprawa trafi do sądu.
W praktyce oznacza to, że windykacja terenowa jako element działań polubownych nie jest osobno płatna przez dłużnika w czasie trwania czynności. Jednak po zakończeniu postępowania (np. po wyroku sądu) dłużnik może zostać zobowiązany do zwrotu nie tylko podstawowego długu, ale także udokumentowanych kosztów, jakie poniósł wierzyciel w związku z windykacją.
Warto też wspomnieć o tzw. rekompensacie za koszty odzyskiwania należności w transakcjach handlowych, określonej ustawowo dla przedsiębiorców – to dodatkowa kwota, którą wierzyciel może doliczyć za każde zobowiązanie.
Kiedy dłużnik faktycznie płaci za wizytę windykatora?
Dłużnik może zostać obciążony kosztami windykacji terenowej tylko w określonych przypadkach. Najczęściej dotyczy to sytuacji, gdy przewiduje to umowa, z której wynika obowiązek zwrotu kosztów podejmowanych działań windykacyjnych, lub jeśli takie rozstrzygnięcie zostanie wydane przez sąd. W praktyce spotykane są zapisy w umowach kredytowych lub regulaminach firm pożyczkowych, gdzie wyraźnie określa się koszty związane z czynnościami terenowymi i przerzuca odpowiedzialność na dłużnika.
Należy jednak podkreślić, że nie każda firma może w dowolny sposób doliczać tego typu opłaty. Takie koszty nie mogą być dowolnie wysokie i muszą być rzeczywiście poniesione oraz adekwatnie udokumentowane. W przeciwnym razie taki zapis umowny może zostać uznany za niedozwolony.
Podsumowanie zasad odpowiedzialności za koszty windykacji terenowej
W standardowej sytuacji koszt działań windykatora terenowego ponosi wierzyciel – tak długo, jak sprawa nie znajdzie finału w sądzie lub nie wynika inaczej z umowy. Dłużnik zostaje obciążony dodatkowymi opłatami tylko wtedy, gdy spłata zadłużenia zostaje zasądzona wyrokiem sądowym i uwzględnione w nim są rzeczywiście poniesione oraz udokumentowane koszty windykacji. Warto więc każdorazowo dokładnie analizować zapis umów oraz rozliczenia kosztów, żeby nie ulec naciskom na zapłatę dodatkowych, nieuzasadnionych opłat w toku polubownej windykacji terenowej.